Vergi məcəlləsinə görə vergi ödəyiciləri əhali ilə pul hesablaşmaları zamanı mal və xidmət üçün ödəniş aldıqda kassa çeki, ödəniş qəbzi və ya digər qanunla nəzərdə tutulmuş sənədləri təqdim etməlidirlər.
Vergi sahəsi üzrə ekspert Anar Bayramovun müşahidələrinə görə, xüsusilə ictimai iaşə, restoran və şadlıq saraylarında müştərilərdən ödəniş alındıqda onlara heç bir sənəd verilmədiyi hallar tez-tez görünür.
Mütəxəssis bu təcrübəni vergidən yayınmanın ciddi forması hesab edir. Belə hallarda sahibkarlar faktiki dövriyyəni gizlədir və hesabatlarda yalnız kiçik rəqəmləri göstərərək dövlətə ödəməli olduqları vergilərdən yayınırlar.
O həmçinin vurğulayıb ki, şadlıq sarayları yalnız öz gəlirlərini deyil, xərclərini də rəsmiləşdirmədikdə üçüncü şəxslərin—məsələn, musiqiçilərin və müğənnilərin—gəlirlərinin də vergidən yayınmasına şərait yaranır.
Məsələn, əgər məkan istifadə etdiyi avadanlıq və ərzaqları rəsmi sənədlərlə alsa və tədbirdə çalışanların haqqını rəsmiləşdirsə, o zaman bu xərclərin kompensasiyası kimi əldə etdikləri gəlirləri də bəyan etmək məcburiyyətində qalacaqlar.
Bayramov qeyd edib ki, vergi orqanları şadlıq saraylarında operativ yoxlamalar və nəzarət tədbirləri həyata keçirir; bəzi obyektlərdə isə real vaxt rejimində müşahidə kameraları quraşdırılıb. Lakin onların sayı çox olduğundan və hər gün müxtəlif tədbirlər təşkil olunduğundan bütün məkanları tam nəzarətdə saxlamaq çətindir.
Mütəxəssis əlavə edib ki, gələcəkdə vergi orqanlarının nəzarət tədbirlərini daha çevik və operativ həyata keçirməsi, həmçinin vergi ödəyicilərini gəlirlərini düzgün bəyan etməyə təşviq edən mexanizmlərin tətbiqi gözlənilir.
