Bu ilin yanvar-sentyabr aylarında Azərbaycanda qeyri-neft sektoru üzrə ixrac 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 20,5%-ə yüksələrək 3,2 milyard dollar təşkil edib. Yeniavaz.comun yayımladığı rəsmi məlumata istinadən xəbər verilir ki, aqrar məhsullar üzrə ixrac bu dövrdə 16,5% artaraq 776,84 milyon dollara çatıb.
Məlumata görə, yanvar-sentyabr aylarında ən çox qeyri-neft məhsulu ixrac edən 10 özəl şirkətdən ikisi bu il yaranıb. 9 ayda xaricə ən çox məhsul ixrac edən 6-cı şirkət kimi qeyd olunan Prime Export MMC (VÖEN – 1704051651) 43,9 milyon dollar dəyərində qeyri-neft məhsulu ixrac edib. Şirkət 2025-ci ildə xaricə məhsul ixrac etməyib və bu ilin avqust ayının 28-də dövlət qeydiyyatına alınıb. Nizamnamə kapitalı 10 manat olan MMC-nin qanuni təmsilçisi Fuad Vilayət oğlu Əliyevdir.
Bu ilə eyni tarixdə – keçən ilin avqustunda qeydiyyatdan keçən başqa bir şirkət olan AFA Export MMC (VÖEN – 8504857451) bu ilin ilk 7 ayında 27 milyon dollar dəyərində məhsul ixrac edib. Qanuni təmsilçisi Bəhruz Zirəddin oğlu Novruzəliyevdir; şirkət ötən il xaricə ixrac etməyib.
Novruzəliyev Bəhruz Zirəddin oğlunun qanuni təmsilçisi olduğu digər bir firmanın – Vvest Stream MMC (VÖEN – 2009563081) – də ötən ilin dekabrında qeydiyyata alınıb və bu ilin ilk 9 ayında 32,3 milyon dollar dəyərində ixrac edib. Qeyd olunan üç şirkətin 7 ayda ixrac etdiyi ümumi gömrük dəyəri 103,2 milyon dollardır.
Xüsusilə diqqət çəkən isə “AFA Export” MMC-nin qeydiyyatdan qısa müddət sonra ən böyük ixracatçılardan biri kimi çıxış etməsinə baxmayaraq fəaliyyətini dayandırması və dövlət büdcəsinə 8 milyon 974 min 974 manat 11 qəpik vergi borcu yaranmasıdır. Bunu rəhbərlik edən Bəhruz Novruzəliyev sinifindəki digər şirkətin – “Vvest Stream” MMC-nin isə 1 milyon 410 min 437 manat 39 qəpik vergi borcu olduğu görünür. Prime Export MMC isə 2 min 276 manat 34 qəpik borcu ilə səciyyələnir.
Qeyd edilməlidir ki, AFA Export ilə eyni gündə yaranan, eyni ünvanı paylaşan NB Furuit MMC (VÖEN – 8504857321) isə dövlət büdcəsinə 4 milyon 294 min 151 manat 89 qəpik vergi borcu daşıyır. Həmçinin Novruzəliyev Bəhruz Zirəddin oğlunun rəhbərlik etdiyi North-South Stream MMC (VÖEN – 1702557991) 2 milyon 982 min 892 manat 65 qəpik vergi borcu ilə qeyd olunur.
Bu il ən böyük 10 ixracatçı arasında yer alan şirkətlərin ixrac əməliyyatlarının əksəriyyəti iyul ayında baş tutub. İlk yarıda yalnız Prime Export MMC 15,6 milyon dollarlıq ixrac ilə siyahıda önəmli iştirakçılardan biri olub. Eyni zamanda Prime LM MMC (VÖEN – 1103072871) də iyirin əvvəlində 17,1 milyon dollar dəyərində ixrac edib; bu şirkətin də dövlət büdcəsinə 10 milyon 191 min 430 manat 3 qəpik borcu olduğu bildirilir.
Keçmiş illərdə də oxşar vəziyyət müşahidə olunur. Məsələn, 2024-cü ildə ən böyük ixracatçılardan biri olan Uytrop MMC (VÖEN – 1703896061) 29,5 milyon dollar dəyərində ixrac etdiyini, hazırda isə 59 min 78 manat 32 qəpik vergi borcu saxladığını bildirmişdi; bu müvafiq firmanın ünvanı Prime Export MMC ilə eyni ünvanda yerləşir.
