Dünyanın bir çox ölkəsində zəruri dərmanlar istisna olmaqla, dərmanların qiymətləri dövlət tərəfindən müəyyənləşdirilmir. Onların təhlükəsizliyinə fokuslanılır, menecment isə səviyyəli şəkildə sərbəst bazar prinsipləri əsasında qurulur. Azərbaycanda isə vəziyyət fərqli qiymətləndirilməkdədir; ötən illərdən bəri rəsmi qeydiyyata alınan dərman vasitələrinin qiymətləri dövlət tərəfindən müəyyənləşdirilir. Xarici nümunələrlə müqayisədə bu göstəricinin fərqli səviyyədə olması vurğulanır.
Mənbə mətnində bildirilənlərə görə, rəsmi qeydiyyata alınan dərmanlar sırasında bitki mənşəli, təbii və homeopatik preparatlar da yer alır və onların qiymətləri də dövlət tərəfindən tənzimlənir. Milli Məclisin Səhiyyə Komitəsinin sədr müavini, Əməkdar həkim Rəşad Mahmudov isə bu fərqləri izah edib: dərman vasitəsinin təsnifatında mənşəyi, tərkibi, təyinatı, farmakoloji xüsusiyyətləri və qeydiyyat statusu kimi amillər nəzərə alınır, yalnız təbii və ya bitkimənşəli olması onun dərman hesab edilməsi üçün əsas deyildir.
Müsahibədə o da vurğulanıb ki, homeopatik preparatlar müalicəvi effektivliyinin sübutları ilə müasir tibbin tələblərinə uyğun şəkildə təsdiqlənməlidir və bu iki kateqoriyanın eyni səviyyədə qiymətləndirilməsi doğru deyil. Azərbaycanda qiymət siyasətinin və xəstə əlçatanlığının qorunması əsas məqsədlər arasında yer alır.
Deputat Mahmudov gələcəkdə bu sahədə daha diferensial yanaşmanın mümkünlüyünü işarə edib. Xüsusilə həyati əhəmiyyətli, klinikEffektivliyi sübut olunmuş dərmanlar ilə homeopatik preparatların qiymət tənzimlənməsində fərqli yanaşmanın müzakirə oluna biləcəyi qeyd olunub. Eyni zamanda, homeopatik vasitələrin sərbəst bazar prinsipləri ilə müəyyən edilməsinə keçidin hüquqi çərçivələr daxilində araşdırıla biləcəyi bildirilib. Ancak, bu addımın məhsulların keyfiyyətinə, təhlükəsizliyinə, reklamına və istehlakçıya təqdim olunan məlumatların doğruluğuna dövlət nəzarətini zəiflətməməsinə diqqət yetirilməlidir.
Rəşad Mahmudov klinik effektlik sübutu olmayan məhsulların müalicə vasitəsi kimi təqdim olunmasının ehtimal etdiyi risklərə də toxunub: vətəndaşlar aptekdən aldıqları və həkim tövsiyə etdiyini düşündükləri hər bir vasitənin müalicəvi təsirinə inanır, lakin bu müdaxilələrin müasir elmi sübutlarla təsdiqlənməməsi vəziyyəti təhlükəli edə bilər. Bu isə yalnız xərc və səhv müalicə riskini artırmır, həm də pasiyentin lazımsız gecikmələrə uğramasına səbəb ola bilər.
Xülasə olaraq, ekspertlər dövlətin sağlamlıq müdafiəsinə yönələn qiymət siyasətinin davam etdirilməli olduğunu, lakin bitki mənşəli və homeopatik preparatların qiymət siyasətində diferensial yanaşmaların mümkünlüyünü müzakirə etməyin vacibliyini vurğulayır. Qiymətlərin sərbəstləşdirilməsi məsələsi nəzərdən keçirilərkən bu məhsulların klinik təsdiqlənmə və informasiya öhdəlikləri kimi məsələlərin də diqqətdə saxlanması tövsiyə olunur.
