Pulsuz hüquqi yardım haqqında olan qanun layihəsi vətəndaşların hüquqlarının müdafiəsi və ədalətli məhkəmə prosesi üçün zəruri hesab olunur. Manset.az xəbər verir ki, bu fikri Milli Məclisin bu gün keçirilən plenar iclasında deputat Vasif Qafarov dilə gətirib.
Deputat vurğulayıb ki, xüsusən aztəminatlı vətəndaşlar, məişət zorakılığından zərər çəkənlər, yetkinlik yaşına çatmayanlar və digər həssas qruplar dövlət hesabına hüquqi yardımla təmin edilməlidir. Onun sözlərinə görə ilkin və peşəkar hüquqi yardımın fərqləndirilməsi, müraciətlərə baxılma müddətlərinin müəyyənləşdirilməsi və imtina qərarlarından şikayət mexanizminin yaradılması müsbət addım sayılır.
Bununla yanaşı, qanunun daha səmərəli işləməsi üçün bir sıra məsələlərin də nəzərə alınması zəruridir. Birinci, təcili müdafiəyə ehtiyacı olan şəxslər üçün prosedurun sadələşdirilməsi və hüquqi yardımların operativ göstərilməsi əsas prioritetlərdən olmalıdır. Layihədə 7 iş günü kimi müddətlər nəzərdə tutulsa da, bəzən hüquqi yardımların gecikməsi hüquqların zərər görməsinə səbəb ola bilər. Məsələn, məişət zorakılığı ilə üzləşənlərə və inzibati qaydada saxlanılan şəxslərə sürətli yardıma ehtiyac duyulduğu hallarda sadələşdirilmiş prosedurların tətbiqi təqdirbəxşdir.
İkinci, hüquqi yardımın göstərilməsi ilə yanaşı, onun keyfiyyətinin gücləndirilməsi məsələsidir. Layihədə hesabatlılıq nəzərdə tutulsa da, xidmətin keyfiyyətinin qiymətləndirilməsi və vətəndaşların şikayətlərinin araşdırılması mexanizmlərinin daha konkret müəyyənləşdirilməsi tövsiyə olunur. Dövlət büdcəsindən ayrılan vəsaitin hesabına göstərilən hüquqi yardımların real nəticələrinin qiymətləndirilməsi də diqqətə alınmalıdır. Vətəndaş yalnız vəkalla təmin olunmamalı, hüquqlarının effektiv müdafiəsi üçün digər vasitələrin də təminatı lazımdır.
Eyni zamanda regionlarda hüquqi yardımın əlçatanlığı məsələsi də əsas prioritetlərdən olmalıdır. Bəzi rayonlarda vəkillərin sayı və iş yükü vətəndaşların hüquqi yardıma vaxtında çıxışını əngəlləyə bilər. Lerik rayonunu misal gətirən deputat deyib ki, orada yalnız bir vəkil fəaliyyət göstərir. Regionlar üzrə vəkil tələbatının mütəmadi təhlili aparılmalı, ehtiyac duyulan ərazilərə əlavə vəkillərin cəlb edilməsi və məsafədən hüquqi məsləhət imkanlarının artırılması zəruri hesab olunur. Məqsəd vətəndaşın haratda yaşamasından asılı olmayaraq hüquqi müdafiə imkanlarının məhdudlaşmamasıdır.
Qapadılan fikirlər əsasında hesab olunur ki, təkliflərin qanun layihəsi müzakirə prosesində nəzərə alınarsa, tətbiqi daha səmərəli olar. Pulsuz hüquqi yardım dövlət tərəfindən təmin olunan sosial dəstək tədbiri olmaqla yanaşı, insanların qanun qarşısında hüquqlarını qorumağa xidmət edir. Əsas məqsəd isə bu təminatın yalnız kağız üzərində qalması deyil; hər ehtiyacı olan vətəndaşa real və əlçatan olmasıdır.
