QafqazNews Demokrat.az-a istinadən xəbər verir ki, Azərbaycanda Aliment Fondunun yaradılması ilə bağlı təşəbbüs bir neçə ildir müzakirə olunsa da, proses hələ qərar mərhələsinə çatmayıb. Fond valideyn aliment ödəyə bilmədikdə və ya öhdəliyindən yayındıqda uşağın maddi təminatında yaranan boşluğu aradan qaldırmaq məqsədi daşıyır.

Bir sıra ölkələrdə tətbiq edilən bu modelə İsveç nümunə göstərilə bilər: valideyn ödənişi gecikdirəndə və ya tam etməyəndə dövlət uşağa müəyyən edilmiş minimum məbləği ödəyir, sonra həmin pulu borclu valideyndən geri alır.

Milli Məclisin Ailə, qadın və uşaq məsələləri komitəsinin üzvü Müşfiq Məmmədli bildirib ki, Azərbaycanda fond ideyası həm parlamentdə, həm də aidiyyəti dövlət qurumlarında müzakirə edilir. Onun sözlərinə görə, komitə sədri Hicran Hüseynova bu təklifi 2021-ci ildə irəli sürüb və sonrakı illərdə də təşəbbüsə dəstək verib.

Məmmədlinin qeyd etdiyi kimi, Ədliyyə Nazirliyi 2025-ci ilin yanvarında açıqlamışdı ki, Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin rəhbərliyi ilə qurumlararası işçi qrupunun yaradılması istiqamətində iş gedir. Komitə sədri Bahar Muradova isə fond üçün zəruri ehtiyacların və maliyyə imkanlarının araşdırıldığını deyib. 2026-cı ilin fevralında məsələ Milli Məclisin İnsan hüquqları komitəsində də müzakirəyə çıxarılıb, aliment öhdəliklərinin icrasındakı çətinliklər və qanunvericiliyə dəyişiklik ehtiyacı vurğulanıb.

Deputatın fikrincə, fondun təsis edilməsi ilə yanaşı, onun hansı mənbələr hesabına maliyyələşəcəyi, ödəniş meyarları, hüquqi çərçivəsi və dövlətin verdiyi vəsaiti borclu valideyndən geri alma qaydaları da müəyyənləşdirilməlidir. O, fondun yaradılması üçün təsdiqlənmiş konkret vaxtın olmadığını, müzakirələrin davam etməsinin isə mövzunun gündəmdə qaldığını bildirib.

Müşfiq Məmmədli hesab edir ki, fond alimentin gecikməsi və ya ödənilməməsi səbəbindən uşaqların üzləşdiyi sosial çətinlikləri azalda bilər. Müəyyən şərtlərlə veriləcək müvəqqəti dəstək qida, müalicə, dərman və təhsil xərclərinin ödənilməsində fasilələrin qarşısını almağa kömək edə bilər. Bu mexanizm, xüsusilə aztəminatlı ailələrdə uşağı tək böyüdən valideynlərin maliyyə yükünü də yüngülləşdirə bilər.

Deputat vurğulayıb ki, fond valideyni aliment öhdəliyindən azad etməməlidir. Dövlətin ödədiyi məbləğ qanunla nəzərdə tutulan qaydada borclu şəxsdən geri tələb olunmalıdır. Aliment borcunun hesablanması və icra öhdəliyini yerinə yetirməməyə görə məsuliyyət tədbirləri artıq qanunvericilikdə yer alır; fondun işi həmin mexanizmlərlə uzlaşdırıla bilər.

Məmmədlinin qənaətinə görə, Aliment Fonduna yalnız maliyyə aləti kimi deyil, uşaqların hüquqlarını və sosial ədaləti qoruyan vasitə kimi yanaşmaq lazımdır. O qeyd edib ki, boşanma valideynlərin ailə münasibətlərinə son qoysa da, övlad qarşısında məsuliyyətlərini aradan qaldırmır və uşaqlar valideynlər arasındakı mübahisələrin iqtisadi yükünü daşımamalıdır.