QafqazNews Konkret.az-a istinadən xəbər verir ki, Azərbaycanda avtomobil idxalının həcminə gömrük rəsmiləşdirilməsi zamanı yaranan əlavə ödənişlər də təsir edir. Xaricdən maşın alanlar satış qiyməti ilə yanaşı rüsum, aksiz vergisi, ƏDV, utilizasiya haqqı və digər xərcləri hesablamalıdırlar.

Bu ilin yanvar-oktyabr aylarında Gürcüstandan Azərbaycana 175,4 milyon dollar dəyərində 4 888 avtomobil göndərilib. Ötən ilin müvafiq dövrünə nisbətən ixrac olunan maşınların sayı 28 faiz, ümumi dəyəri isə 3 faiz aşağı düşüb.

Avtomobilin ölkəyə gətirilməsi zamanı əsas xərclərdən biri gömrük rüsumudur. Məbləğ hesablanarkən mühərrikin həcmi, nəqliyyat vasitəsinin yeni və ya işlənmiş olması, eləcə də gömrük dəyəri əsas götürülür. Aksiz vergisinin məbləği də mühərrik göstəricilərinə, bəzi hallarda isə avtomobilin yaşına uyğun müəyyənləşdirilir.

İdxal olunan avtomobillərə tətbiq edilən ƏDV 18 faizdir. Vergi avtomobilin gömrük dəyəri, rüsumu və aksiz məbləği üzərindən hesablanır. Bu ödənişlər xaricdəki satış qiymətinin üzərinə əlavə olunaraq maşının alıcıya başa gələn yekun dəyərini yüksəldir.

İstehsal ili ilə əlaqəli utilizasiya haqqı da xərclərə daxildir. Mövcud tariflərə görə, yaşı 4 ildən 7 ilədək olan avtomobillər üçün ödəniş 400 manat, 7 və daha çox yaşı olanlar üçün 700 manat təşkil edir. Gömrük rəsmiləşdirilməsi və sənədlərin alınması zamanı başqa ödənişlər də yarana bilər.

Bu məbləğlər böyük mühərrikli və köhnə avtomobillərin idxalını daha baha edə bilər. Buna görə alıcılar daha kiçik mühərrikli, nisbətən yeni və rəsmiləşdirilməsi az xərc tələb edən nəqliyyat vasitələrinə yönələ bilərlər.

Gürcüstandan gətirilən avtomobillərin hamısı həmin ölkədə istehsal olunmur. Maşının istehsal edildiyi və göndərildiyi ölkələr gömrük rüsumunun hesablanmasına təsir göstərə bilər. Bu səbəbdən Gürcüstandan alınan bütün avtomobillərə gömrük güzəşti şamil edilmir.

Mütəxəssislər idxalın azalmasını təkcə gömrük ödənişləri ilə izah etməyin düzgün olmadığını bildirirlər. Xarici bazarlardakı qiymətlər, daşınma xərci, valyuta məzənnələri, kredit şərtləri və ölkə daxilində alıcılıq qabiliyyəti də avtomobil idxalına təsir edən amillər sırasındadır.