QafqazNews Yenisabah.az-a istinadən xəbər verir ki, uşaqlıqda yaşanan travmalar insanın gələcəkdə valideyn olmaqla bağlı qərarlarına və övladları ilə münasibətinə təsir göstərə bilər. Psixoloq Fərqanə Mehmanqızının sözlərinə görə, bəzi insanlar öz valideynlərindən gördükləri davranışları övladlarına da tətbiq etməkdən qorxaraq valideynlikdən çəkinirlər.

Psixoloq bildirib ki, bu narahatlıq bəzən açıq şəkildə ifadə olunur, bəzən isə insan onun səbəbini izah edə bilmir. Ailə qurmaq və uşaq sahibi olmaq istəmədiyini deyən bəzi şəxslər konkret səbəb göstərməsələr də, valideynliklə bağlı qorxularının olduğunu bildirirlər.

Mehmanqızının qeyd etdiyinə görə, tibbi müayinələrdə valideyn olmağa maneə yaradan fiziki səbəb aşkarlanmadığı halda da hamiləliyin baş verməməsinə psixoloji amillər təsir edə bilər. O, şüuraltı valideynlik qorxularının sonsuzluğa təsir edən mümkün psixoloji faktorlar sırasında müzakirə olunduğunu deyib.

Uşaqlıq illərində maddi və mənəvi məhrumiyyətlər yaşayan insanlar sonradan övladlarına həddindən artıq çox şey verməyə çalışa bilərlər. Psixoloqun sözlərinə görə, vaxtilə istədiyi oyuncaqları və geyimləri əldə edə bilməyən valideyn uşağını çoxsaylı kurslara yazdırır, bahalı geyimlər alır və onun hər istəyini qarşılayır. Bu davranışla öz keçmiş məhrumiyyətlərini kompensasiya etməyə çalışsa da, uşağın bütün istəklərinin məhdudiyyətsiz yerinə yetirilməsi şəxsiyyətinin formalaşmasına mənfi təsir göstərə bilər. Belə şəraitdə eqosentrik davranışlar və narsistik xüsusiyyətlər yarana bilər.

Psixoloq əlavə edib ki, valideynlər bəzən özlərində bəyənmədikləri xüsusiyyətləri övladlarında görəndə aqressiv reaksiya verirlər. Uşağın da onlar kimi olacağı qorxusu fiziki və ya psixoloji zorakılığa gətirib çıxara bilər. Bu halda valideyn öz uşaqlıq təcrübələrinin təsiri ilə övladına zərər vermiş olur; əsas çətinlik davranışlarda tarazlığın qorunmamasıdır.

Mehmanqızı uşağa nə həddindən artıq qayğı göstərməyin, nə də sevgini və diqqəti əsirgəməyin düzgün olduğunu vurğulayıb. Onun fikrincə, хүүхակի istəklərini daim yerinə yetirmək və bütün maddi ehtiyaclarını qarşılamaq da doğru yanaşma deyil. Sevgi, diqqət, qayğı və maddi imkanlar arasında ölçü qorunmalı, uşağın ayrıca şəxsiyyət olduğu nəzərə alınmalıdır. Əks halda, gələcəkdə ciddi problemlər yarana bilər.

Psixoloq yaşından asılı olmayaraq hər kəsin mütəxəssisə müraciət etməsinin faydalı olduğunu bildirib. Valideynləri, övladları, həyat yoldaşı, dostları və ya özü ilə münasibətlərində cavabsız sualları olan şəxslərin onları aydınlaşdırmağa çalışması vacibdir. Daxili suallara cavab tapmaq insanın hadisələrə daha məntiqli yanaşmasına və davranışlarını idarə etməsinə kömək edə bilər.

Onun sözlərinə görə, 50, 55, 60, hətta 70 yaşında olan insanlar da uşaqlıqda yaşadıqları problemlərin təsirindən qurtulmaya bilərlər. Övladları böyüyüb valideyn olsa belə, bəzi insanlar onlarla və nəvələri ilə sağlam münasibət qurmaqda çətinlik çəkirlər. Yaşdan və övladın yaşından asılı olmayaraq, həll edilməmiş daxili problemlər narahatlığı davam etdirə və zamanla aqressiv davranışlara səbəb ola bilər.